ale było + genitive

Discussion in 'Polski (Polish)' started by BezierCurve, Aug 17, 2013.

  1. BezierCurve Senior Member

    Czy takie (lub podobne) zestawienie w mowie potocznej uznalibyście za niepoprawne?

    Przykład:


    Wczoraj byłem na basenie. Ale było ludzi!

    Ależ tu śniegu! Nie ma jak przejść.
     
  2. ChipMacShmon

    ChipMacShmon Senior Member

    j. polski
    Używam tej konstrukcji, więc nie uznałbym jej za niepoprawną.
     
  3. Thomas1

    Thomas1 Senior Member

    polszczyzna warszawska
    Zastanawiam się, skąd wątpliwości?

    Weźmy na przykład zdanie z „ludźmi”:
    1. Ale było ludzi.
    2. Ale to byli ludzie.
    Obie konstrukcje są poprawne, używają słowa „ludzie” w różnych przypadkach i mają inne znaczenie.
    Dopełniacz może wyrażać znaczenie cząstkowe, w naszym przypadku chodzi o mnogość, dodatkowo wzmocnioną przez „ale”: Było ludzi. --> Ale było ludzi. Ciekawe, że pierwsze zdanie można dodatkowo wzmocnić intonacją (przedłużając wymowę „dzi”). W czasie teraźniejszym najczęściej opuszcza się łącznik: Ale ludzi., Ale śniegu.
    Przypadek z „ale” zależny jest od czasownika:
    Ale dostał ocenę.
    Ale ma samochód.
    Ale go niecierpię.
    Ale masz pomysły.
    Ale samolotem lecieli.

    [„być” często się pomija.]
    Ale (to są) jaja
    Ale (to jest) heca/smród/fryzura.

    Samo „ale” może wzmacniać tylko czasownik:
    Ale pływa/zajada/śmierdzi/się naopowiadał/itd.


    Wprowadzające „to + łącznik” wymaga mianownika. Znaczenie się zmienia -- oznajmujemy, że dana grupa ludzi miała jakąś cechę.
     
  4. OEDS-KZ Junior Member

    Astana
    Russian - Northern Kazakhstan
    http://grzegorj.w.interia.pl/gram/pl/skladnia02.html
     
  5. BezierCurve Senior Member

    @Thomas: Właśnie o wyrażenie tej mnogości przy pomocy samego dopełniacza mi chodziło (w sumie "ale" to trochę osobny temat, choć wydawało mi się w tym przypadku nierozłączne).

    Sam również często używam tej konstrukcji.
     
  6. ryba

    ryba Senior Member

    Cześć!
    Jak najbardziej poprawne. W takich wypowiedzeniach istnieje domyślnie (na poziomie składniowym) liczebnik nieokreślony, w tym przypadku liczebnik nieokreślony dużo, mnóstwo, itp. (1). A takie liczebniki łączą się z dopełniaczem. :)

    Ależ tu (napadało/leży/jest) (dużo) śniegu!

    (1) (w przypadku ludzi można by się pewnie upierać, że było ich nie dużo a wielu - w każdym razie kategoria pozostaje ta sama)
     
  7. BezierCurve Senior Member

    Dzięki Ryba.

    Nie sądziłem, że liczebniki też mogą być, zupełnie legalnie, domyślne.
     
  8. dreamlike

    dreamlike Senior Member

    Poland
    Polish
    Skąd wątpliwości, że ta konstrukcja może być niepoprawna? Również używam, stosunkowo często.
     
  9. BezierCurve Senior Member

    Z braku pewności, że liczebniki mogą być, zupełnie legalnie, domyślne.
     
  10. MasterPolish Junior Member

    Poland
    Polski
    Ja bym powiedział, że „ale” jest tutaj wyrażeniem ilościowym, analogicznie do tego jak wyraża intensywność w zdaniach typu „Ale [ładna] sukienka!”.
     

Share This Page