Ik ben naar ABC (plaats)

Discussion in 'Nederlands (Dutch)' started by Magonette, Apr 24, 2014.

  1. Magonette Senior Member

    Belgium
    French
    Hallo,

    Er was een discussie vandaag over de zin "ik ben vandaag naar ABC (plaats)".
    Sommige zeggen dat het hetzelfde is als "ik ga vandaag naar ABC (plaats)".

    Is dat juist?
     
  2. bibibiben

    bibibiben Senior Member

    Amsterdam
    Dutch - Netherlands
    Het is te beschouwen als een verkorting van 'ik ben onderweg naar ABC', wat lang niet altijd gelijk te stellen is aan 'ik ga naar ABC'.
     
  3. YellowOnline

    YellowOnline Senior Member

    Berlin, Germany
    Dutch - Belgium
    Ik ken dit nagenoeg enkel in de constructie "ik ben naar huis", wat volgens mij eigenlijk fout Nederlands is. Als verkorte vorm van 'onderweg zijn' heb ik dat nog niet gehoord of gelezen. Op mijn voorbeeld is het ook niet van toepassing: in de meeste gevallen wordt dat zinnetje gebruik wanneer men vertrekkensklaar is.
     
  4. bibibiben

    bibibiben Senior Member

    Amsterdam
    Dutch - Netherlands
    Onlangs nog in de trein nog gehoord uit de mond van iemand die kennelijk over de telefoon aangespoord werd naar haar werk te gaan: "Ik ben al naar mijn werk."

    Het lijkt me het typisch het Nederlands dat je vooral hoort, maar niet gauw zult lezen.
     
  5. Peterdg

    Peterdg Senior Member

    Belgium
    Dutch - Belgium
    Dit is een interessante!

    Het betekent eigenlijk veel tegelijk.

    Wanneer ik tegen mijn vrouw zeg: "Ik ben naar de Delhaize", dan bedoel ik dat ik nu vertrek, naar de Delhaize ga (om boodschappen te doen) en daarna terugkom.

    Wanneer ik zeg: "Ik ben vandaag naar Amsterdam", dan betekent het 1) dat ik nog moet vertrekken en 2) dat dit niet echt de normale gang van zaken is.

    Of dit nu goed Nederlands is, laat ik in het midden, maar het is wel iets dat hier regelmatig wordt gebruikt.

    PS. Ik gebruik de "Delhaize" en "Amsterdam" omdat ik zeker weet dat ik die twee zinnetjes deze week nog heb gezegd. Verder hoeven jullie er niets achter te zoeken.:D
     
  6. Janpiet Senior Member

    Flemish - Belgium
    Wat vaak gezegd wordt is: Ik ben weg. Dat betekent dan: ik vertrek nu.
    Zo ook betekent 'Ik ben naar Antwerpen': ik vertrek nu naar Antwerpen.
     
  7. Magonette Senior Member

    Belgium
    French
    Bedankt voor uw uitleg...
     
  8. marrish

    marrish Senior Member

    اُردو Urdu
    Ik ben vandaag naar Amsterdam/Delhaize/werk [verondersteld te gaan]. Dit is mijn plan/agenda

    of

    Ik ben vandaag naar xxx [gegaan], sorry, de afspraak gaat niet!
     
  9. bibibiben

    bibibiben Senior Member

    Amsterdam
    Dutch - Netherlands
    Ja, net als Peterdg vind ik dit een interessantere constructie dan ik oorspronkelijk dacht.

    Volgens mij kun je drie gevallen onderscheiden:

    handeling in het verleden betekenis:
    A: Je moeder is aan de lijn. B: Zeg maar dat ik naar de supermarkt ben. Zeg maar dat ik naar de supermarkt ben gegaan.
    A: Je had toch een huisgenoot? B: Die is naar Amsterdam. Die is naar Amsterdam vertrokken/verhuisd.
    handeling in het heden
    A: Bel ik ongelegen? B: Ja, ik ben nu naar een patiënt Ja, ik ben nu onderweg/op weg naar een patiënt
    A (belt): Je klinkt zo bedrukt. B: Ik ben naar een begrafenis. Ik ben op weg/onderweg naar een begrafenis.
    handeling in de toekomst
    A: Morgenochtend heb ik tijd. Jij ook? B: Nee, dan ben ik naar de tandarts. Nee, dan ga ik naar de tandarts.
    A: Gaat je moeder morgen mee? B: Nee, ze is (dan) naar een conferentie. Nee, ze gaat (dan) naar een conferentie.



    Bij handelingen in het verleden of in het heden is het allemaal niet al te schokkend. Het Nederlands gooit wel vaker hele zinsdelen eruit, als het ook maar enigszins kan (al zijn niet al deze constructies zonder mankeren ook in de schrijftaal te gebruiken):

    Ik moet naar school. = Ik moet naar school gaan.
    De jongste kan ook al op de po. = De jongste kan ook al op de po zitten.
    Hij heeft er al drie op. = Hij heeft er al drie opgedronken/gegeten.
    We zijn eruit. = We zijn eruit gekomen.

    Als het om handelingen de toekomst gaat, is het problematischer. Eigenlijk zou je deze vorm mogen verwachten:

    betekenis:
    A: Morgenochtend heb ik tijd. Jij ook? :cross: B: Nee, dan zal ik naar de tandarts. Nee, dan zal ik naar de tandarts gaan.
    A: Gaat je moeder morgen mee? :cross: B: Nee, ze zal (dan) naar een conferentie. Nee, ze zal (dan) naar een conferentie gaan.


    Maar nee, dat kan dus niet. Behalve in een handjevol idiomatische uitdrukkingen als X moet en zal naar en dat zal wel kan het hulpwerkwoord zullen het niet zonder hoofdwerkwoord stellen. Bovendien gebruikt het Nederlands bij voorkeur niet de toekomende tijd als de context voldoende aanwijzingen geeft in welke tijd de handeling geplaatst moet worden. Dus liever niet het onnatuurlijk klinkende: Nee, dan zal ik naar de tandarts gaan. Maar zeer zeker wel: Nee, dan ga ik naar de tandarts.

    Waarom hoor je dan toch Nee, dan ben ik naar de tandarts? Daar zit dan toch eigenlijk geen logica achter? Nou, misschien is die er toch wel. Omdat je in geval van handelingen in het verleden en heden de verkorte constructie ik ben naar te gebruiken, kan ik mij voorstellen dat de behoefte groot is om ook op die verkorting te kunnen terugvallen bij handelingen in de toekomst, zelfs al ben je dan niet meer legitiem aan het verkorten, maar aan het vervormen. Behoefte aan symmetrie, zo lijkt het wel.

    Hoe dan ook, Magonette heeft mijns inziens toch gelijk. Bij uitspraken die betrekking hebben op de toekomst, kan zijn wel degelijk dus gaan betekenen!
     
    Last edited: Apr 25, 2014
  10. ThomasK Senior Member

    (near) Kortrijk, Belgium
    Belgium, Dutch
    Zou het niet kunnen dat de 'zal' gewoon te leeg is om daarbij de inf. weg te laten? 'Zijn' heeft als zodanig een brede betekenis, vind ik, maar 'zal' en 'zullen' zijn louter tijdaanduiders.

    Ik vind dit toch niet evident. Enerzijds: 'verondersteld te gaan' kan je volgens mij alleen met 'moet' uitdrukken, of je zou de vandaag weg moeten laten... Anderzijds: de tweede zin zou ook met een verplichting moeten beginnen als je je ook excuseert, en dat geldt niet voor 'Ik ben naar', vind ik...
     
    Last edited: May 2, 2014

Share This Page