Macedonian: plurals in "-еви"

123xyz

Senior Member
Macedonian
Некои машки именки коишто завршуваат на мека согласка го образуваат обликот за множина со помош на наставката „-еви“, a некои пак со помош на наставката „-ови“. Не гледам никакво објаснување за ваквата неправилност - јас би очекувал сите да ја користат наставката „-еви“. Така, не ми е јасно зошто множина од „змеј“ не е „змееви“ туку „змејови“ (особено со оглед на тоа што од „ној“ множина е „ноеви“). Истото важи и за „брош“ > „брошови“ наместо „брошеви“. Во српскохрватскиот, колку што гледам, нема нешто вакво - сите машки именки што завршуваат на мека согласка ја користат наставката „-еви“.

Како ја објаснувате вие оваа појава? Јас би претпоставил дека во текој на развојот на јазикот, се заборавило врз што е заснована поделбата помеѓу „-ови“ и „-еви“ па почнала да се користи „-ови“ и каде што не припаѓа.
 
  • DarkChild

    Senior Member
    Bulgarian
    Некои машки именки коишто завршуваат на мека согласка го образуваат обликот за множина со помош на наставката „-еви“, a некои пак со помош на наставката „-ови“. Не гледам никакво објаснување за ваквата неправилност - јас би очекувал сите да ја користат наставката „-еви“. Така, не ми е јасно зошто множина од „змеј“ не е „змееви“ туку „змејови“ (особено со оглед на тоа што од „ној“ множина е „ноеви“). Истото важи и за „брош“ > „брошови“ наместо „брошеви“. Во српскохрватскиот, колку што гледам, нема нешто вакво - сите машки именки што завршуваат на мека согласка ја користат наставката „-еви“.

    Како ја објаснувате вие оваа појава? Јас би претпоставил дека во текој на развојот на јазикот, се заборавило врз што е заснована поделбата помеѓу „-ови“ и „-еви“ па почнала да се користи „-ови“ и каде што не припаѓа.

    Мисля, че при едносричните думи когато думата завършва на -Ой множественото число става -еве, а при другите случаи -ове.

    змей - змейове
    чай - чайове

    но

    брой - броеве
    слой - слоеве
     

    FairOaks

    Banned
    Bulgarian
    В по-стари писания има змееве, а доскоро се срещаше чат-пат и обликът чаеве, който съжителстваше с чайове, но поради всенародовото стремление към необвратимо опростачване думата чаеве веще не я има дори по званични речници-мечници. Правила истинни не има, разбира се. И да ги има някъде написани, те просто не действат. Действаха ли, не ще да съществуваше колебание при наставките –ове и –еве, нито пък щеше да се шири изключително погрешният облик синьо. Просто някой си езикознайко решава, че еди-како му е по-угодно и по-благо на душата, и туйто. Ако попиташ въпросните узаконители защо в речници се допущат подобни безчинства, биха ти отговорили:
    — Така се се е наложило/установило.
    — В тоя си вид думата е придобила гражданство.
    — Езикът еволюира… (да се чете: «развива, и то в погрешна насока», сиреч «опорочава»)
    — Тия словоформи, които предлагате (сиреч правилните), вече не са естествени за съвременния българин.
     

    123xyz

    Senior Member
    Macedonian
    Мисля, че при едносричните думи когато думата завършва на -ой множественото число става -еве, а при другите случаи -ове.

    Можеби е така во бугарскиот, но во македонскиот ова правило не важи сосем, како што може да се согледа во примерите „чај“ > „чаеви“ и „крај“ > „краеви“ (скоро никој не би рекол „чајови“ или „крајови“) - овие именки не завршуваат на „-ој“ а сепак ја користат наставката „-еви“. Како и да е, не ми текнува случај на именка што завршува на „-ој“ а има множински облик изведен со „-ови“.

    — Така се се е наложило/установило.
    — В тоя си вид думата е придобила гражданство.
    — Езикът еволюира… (да се чете: «развива, и то в погрешна насока», сиреч «опорочава»)
    Тия словоформи, които предлагате (сиреч правилните), вече не са естествени за съвременния българин.

    И јас се согласувам дека ова се главните причини за неправилноста во употребата на наставките „-ови“ и „-еви“.
     

    Gnoj

    Senior Member
    Macedonian
    Можеби е така во бугарскиот, но во македонскиот ова правило не важи сосем, како што може да се согледа во примерите „чај“ > „чаеви“ и „крај“ > „краеви“ (скоро никој не би рекол „чајови“ или „крајови“) - овие именки не завршуваат на „-ој“ а сепак ја користат наставката „-еви“. Како и да е, не ми текнува случај на именка што завршува на „-ој“ а има множински облик изведен со „-ови“.
    Во прашање е дијалектна разновидност и тоа кое да се избере како „правило“ или „стандард“. Во т.н. „централни говори“ (Битола, Прилеп, Охрид...) немаме множина на -еви, а -ови секогаш го има обликот -ој:
    чај - чајој (чајови -> чајои -> чајој)
    крај - крајој (крајови -> крајои -> крајој)
    ...и истата аналогија важи за зборови како ној, нож, виц и всушност сите едносложни зборови во машки род, се разбира со исклучок на зборови како маж-мажи, коњ-коњи и можеби уште неколку други.
     
    Top